Amsterdam, Amstel Hotel, maandag 26 oktober 2009
Ook Vince Vaughn wordt volwassen. Niet slechts tevreden met het maken van of meedoen aan puberale komedies met een overdosis aan testosteron, begeeft de komiek zich steeds vaker op het serieuze(re) pad. In 'The Break-Up' liet hij al zijn licht schijnen op de lelijke kanten van een relatie - namelijk de scheiding en de pesterijen - en in 'Couples Retreat' zet hij deze trend voort, door vier stelletjes in relatietherapie te laten gaan op een tropisch eiland. Gelukkig kan er nog steeds veel gelachen worden tijdens dit uitstapje - want al verliest Vaughn hier en daar wat haren, zijn streken zijn er nog - maar hij heeft de wereld duidelijk wat te melden. Zo blijkt wel tijdens zijn interviewsessie in het Amstel Hotel.
A capella en Bora Bora
Hoewel het gerucht gaat dat hij een wat slechte dag heeft gehad, met hier en daar wat vervelende ondervragingen, blijkt hij toch opvallend opgewekt en spraakzaam te zijn tijdens het gesprekje. Al fluisterend wordt hij binnengeloodst en meteen begint hij mee te fluisteren en hiermee de draak te steken. Wanneer hij toegeeft dat hij eerder op de dag wat moe werd van het zichzelf horen praten, lijkt de enige oplossing om hem te vragen het de dag ervoor - tijdens een voorpremière in Tuschinski - beloofde lied te zingen. "Precies, mijn a capella-lied! Tja, ik wilde niet dat de hele zaal leeg zou lopen," reageert Vaughn lachend. Het ijs is gebroken, al blijft het lied alweer jammerlijk achterwege.
In 'Couples Retreat' blijkt een leuk uitstapje naar een tropisch eiland uit te monden in een vreselijk verblijf vol vervelende therapiesessies. Uit eigen ervaring weet Vaughn ook enkele zaken op te noemen die een vakantie kunnen verpesten: "Het is vreselijk als je op vakantie gaat en je de eerste dag meteen verbrandt. Dan ben je helemaal klaar om leuke dingen te gaan doen en moet je de volgende dag binnen blijven." Zijn tweede ergernis is een interessante gezien de aard van de film: "Als je met een groep mensen reist en je kunt met iemand niet opschieten, of iedereen wil wat anders doen. Gevangen zitten in een groepsdynamiek kan moeilijk zijn." Hoe ging dat dan met deze groep acteurs - waarmee Vaughn 3,5 week op Bora Bora heeft gezeten? "Ik haat ze allemaal," begint Vaughn schertsend. "Ze waren me allemaal nog geld schuldig, dus heb ik ze maar in deze film gecast." Maar natuurlijk was het allemaal fantastisch. Niets dan lovende woorden komen er uit zijn mond. Vooral over Malin Akerman - eerder te zien als de wat dolgedraaide vrouw van Ben Stiller in 'The Heartbreak Kid' - is hij erg enthousiast. "Wat ik goed vond aan Malin in alle films die ze heeft gedaan, is dat ze erg moedig is. Het is een mooie vrouw, maar ze is hier niet van afhankelijk. Ze is echt stoer bezig. What you see is what you get. Ze is heel authentiek. De andere actrices konden het ook goed met haar vinden, omdat ze niet probeert beter dan een ander te zijn."
Het was dus een mooie tijd, zo met zijn allen op Bora Bora. Vaughn vindt op vakantie gaan ook meestal heerlijk, zo laat hij weten. "Wanneer ik de kans krijg om op vakantie te gaan, ben ik altijd dankbaar. En je leert zo veel van reizen en dingen ondernemen. Alleen is het probleem tegenwoordig, dat weinig mensen de kans hiertoe krijgen, omdat ze het veel te druk hebben met het afbetalen van hun hypotheek en al dat soort dingen. Het is erg moeilijk in deze economische situatie."
Couples in crisis
De economische crisis en de algehele financiële tendensen van de afgelopen decennia blijken Vaughn erg bezig te houden en een tijd lang krijgt deze, normaal gesproken luchtige press junket, een wending en onderwerp die niet zouden misstaan bij RTL Z. 'Couples Retreat' krijgt door Vaughns betoog steeds meer maatschappijkritische lagen. Kennelijk wil hij hiermee ook wat zeggen over jan-met-de-pet die probeert de eindjes aan elkaar te knopen. "Ik wilde echt een film maken over mensen die laten zien wat er aan de hand is," zo zegt de acteur. "Dat mensen gewoon proberen hun hoofd boven water te houden, en uit alle macht proberen de rekeningen te betalen. Mijn personage heeft geluk dat hij een baan heeft, en een goede baan, maar het houdt niet over. In die zin is de film ook een wishful film, omdat ze de kans krijgen om los te breken en eens lol te hebben met zijn allen.
Het is natuurlijk de vraag of deze gedachtengang echt ten grondslag heeft gelegen aan het maken van de film, maar het is zeker zo dat je je als kijker wel in de schoenen van deze personages wenst te zien. Toch lijkt het er soms een beetje op dat de motivaties achteraf door de acteur ingevuld worden. Zo vertelt hij, wanneer hem wordt gevraagd of de studio wel zo bereid was om veel geld neer te leggen om in Bora Bora te filmen, dat de studio ook inzag dat de personages deze reis juist zo verdienden, net als de gemiddelde burger. Met zo'n boodschap mag er kennelijk wel wat geld tegenaan gesmeten worden.
In ieder geval is Vaughn met het onderwerp van de crisis en de economie pas echt goed op zijn praatstoel beland. "Het probleem is dat de Euro of de Dollar geen waarde meer hebben," zegt de acteur. “Ze zaten eerst op de goudstandaard. Vroeger was het zo dat het papiergeld in feite een tegoedbon was voor bezittingen, voor echte waarde, voor goud op de bank. Maar we zijn van de goudstandaard afgehaald. Het echte probleem komt neer op het geld, de banken, de controle. Onze regeringen beheersen onze munteenheden en deze worden niet ondersteund door echt, tastbaar bezit. Als je op de goudstandaard zou zitten, zou er een beperkte waarde zitten aan het geld dat je uitgeeft. Op die manier kan er geen inflatie of deflatie plaatsvinden: het geld zou zijn waarde behouden. Nu kunnen ze meer geld drukken of niet en dat beïnvloedt alles."
"Het punt is," vervolgt de acteur, die na zijn economische uitstapje toch weer terugkomt bij de film, "waar is de empathie voor de échte mensen? Mensen die werken, zich aan de regels houden, en hun uiterste best doen? Je probeert relaties met je vrienden en familie te onderhouden, en te zorgen voor de mensen in je leven. Waar zijn de mensen die om jou geven? Waar is de empathie voor de moeder en vader die hun kinderen proberen op te voeden?"
Films voor gewone mensen
Vaughn belandt dan uiteindelijk toch weer aan bij zijn missie bij het maken van films. "Ik heb altijd films gemaakt voor gewone mensen en ik heb hier altijd succes mee gehad. Want ik denk dat mensen het verschil zien." Vaughn haalt even zijn gram: "Toen we 'Swingers' maakten, mochten we niet op het Sundance Film Festival komen. Deze film, over vier mannen die vrouwen proberen te daten, was niet goed genoeg. Twintig jaar later is het één van de belangrijkste onafhankelijke films van de jaren negentig. In 'Knocked Up' wordt zelfs een hommage gegeven aan 'Swingers'. Tijd is altijd de beste graadmeter."
Meer to the point stelt Vaughn dat wat mensen aantrok in 'Swingers' de kwetsbaarheid en herkenbaarheid van de personages was. "We maakten geen films met de coolste mannen, of met de populairste acteurs. In het echte leven gaat het meestal niet zoals je wilt, is mijn ervaring, en dat was in deze film ook zo. Maar daar leer je van. In 'Swingers' probeert Favreau vrouwen te ontmoeten, maar niemand ziet hem staan. Pas wanneer hij zichzelf leert te zijn, ontmoet hij iemand. Dat vind ik een mooie boodschap. Wees jezelf, want anders moet je je hele leven lang acteren."
Van singles naar stelletjes
"Dat geldt ook voor deze film," gaat Vaughn verder. "Er is geen expert of een mooie plek die je alle geheime kan leren. Het zit allemaal in jezelf. En het gaat je niet lukken om alles op te lossen of om alles perfect te doen, maar zorg ervoor dat je dingen doet die je allebei graag wilt doen en niet alleen maar compromissen maakt. De tijd gaat snel en als je niet af en toe stopt en om je heen kijkt, kan het allemaal zo voorbij zijn."
Vaughn lijkt steeds een stapje verder te willen zetten in zijn films, wellicht aan de hand van de fases in zijn eigen leven. In 'Swingers' ging het over singles, in 'The Break-Up' over de relatieproblemen van een stelletje dat uit elkaar is gegaan, en in 'Couples Retreat' over vele stelletjes die op hun eigen manier proberen om een scheiding te voorkomen. "Met deze film wilde ik een lans breken voor familie, voor het huwelijk. Ik heb zelf het geluk dat mijn zuster en vader aan deze film hebben meegewerkt. Zo hebben Favreau en ik dat altijd al gedaan. We vinden het leuk om onze familie en vrienden hiervoor te gebruiken." Die gedachte wilden de acteurs dus ook via de film communiceren. "We wilden een film maken over vriendschap, kinderen, en mensen waar je je leven mee kunt delen."
Te veel vrienden?
Het is leuk, zo'n touchy feely boodschap, en al die vrienden zijn vast gezellig, maar in het geval van 'Couples Retreat' gaat het ineens om wel erg veel vrienden die gevolgd moeten worden. Er staan namelijk vier stelletjes centraal in de film, oftewel acht individuen. Dat moet nogal een karwei zijn geweest, verhaaltechnisch gezien. "Ja, het was bijna onmogelijk," zegt Vaughn, "Je hebt acht hoofdpersonages, en we hebben ze allemaal genoeg aandacht willen geven. Maar om al die personages te introduceren, ze hun eigen problemen te laten tegenkomen, en het tenslotte allemaal weer op te lossen, was erg uitdagend. In dit opzicht was deze film de moeilijkste die ik heb gedaan. In een normale romantische comedy heb je één hoofdverhaal. Dan heb je een set-up, het ding dat het conflict zal gaan worden, het conflict zelf, en dan moet je het op een onverwachte manier oplossen. Nu moesten we dat vier keer doen!" Een hele opgave, ongetwijfeld. Daarbij vergeleken zou een a capella nummertje toch een peulenschil moeten zijn? Misschien de volgende keer...
Tekst: Bart Rietvink |