Amsterdam, Amstel Hotel, 1 oktober 2007
Jamie Foxx is een ware alleskunner. Hij begon ooit als stand-up komiek - zijn naam is een hommage aan de invloedrijke zwarte komiek Red Foxx - maar hij heeft zijn werkterrein inmiddels behoorlijk uitgebreid. Hij acteert, zingt, produceert voor radio en televisie, en staat ook nog steeds met zijn stand-up op de bühne. Wat films betreft werd hij in 1999 iemand om rekening te houden toen hij in 'Any Given Sunday' Al Pacino flink wat tegengas bezorgde. Met 'Ali' had hij zijn eerste echt dramatische rol te pakken en het was tevens zijn eerste samenwerking met regisseur Michael Mann. Een samenwerking die kennelijk goed beviel want drie jaar later, in 2004, zouden ze samen 'Collateral' maken, waarin Foxx een taxichauffeur speelt die huurmoordenaar Tom Cruise in zijn wagen krijgt. Een rol waarvoor hij zijn eerste Oscarnominatie ontving. En wonderbaarlijk genoeg kreeg - en verzilverde - hij datzelfde jaar meteen zijn tweede nominatie voor zijn fenomenale rol als Ray Charles in Taylor Hackfords 'Ray'.
|
Voor zijn nieuwste film, het actiedrama 'The Kingdom', werkt hij wederom samen met Michael Mann, die de film produceert terwijl hij de regisseursteugels over heeft gegeven aan opkomend talent Peter Berg, die tot voor kort vooral bekend was als acteur. Zijn ervaring als acteur vindt Jamie Foxx wel prettig, aangezien hij zich als regisseur nu goed kan inleven in de spelers. Foxx: "Ik zal je vertellen hoe je kunt zien dat dit een Peter Berg film is: eerst is er een lange scène met intense actie, en dan komt er de overgang naar een personage die zegt: 'dit is een hele slechte buurt'. Je beseft als kijker meteen dat je nog steeds naar een film zit te kijken. Dat was erg belangrijk voor Peter. Hij wilde niet dat mensen zouden denken dat het allemaal realistisch, zwaar op de hand liggend politiek materiaal was. De film vindt dan wel plaats binnen een bepaalde context, maar hij wilde wel dat de film zou entertainen".
Hoewel Berg dus kennelijk zijn stempel op de film heeft weten te drukken is de hand van Mann wel degelijk zichtbaar. Ook in de regie van Berg zelf. Foxx: "Michael Mann was niet vaak op de set, maar je voelde zijn inbreng. Peter Berg is het jonge talent. Hij is de protégé van Michael Mann; een jongere, hybride versie van hem. Dit zie je terug in
zijn shots." Het was Mann ook die Foxx het script |
|
gaf voor 'The Kingdom', nog op de set van 'Collateral'. Foxx kan een duidelijke tendens in Manns scriptkeuzes ontdekken: "Hij wil dat het uitdagend is. Als er niet een gordijn wordt weggetrokken om - als in 'The Wizard of Oz' - te laten zien hoe de werkelijkheid er eigenlijk uitziet, is een script voor Mann het niet waard om aan mee te werken."
Foxx gaat specifiek in op het gordijn dat door George W. Bush lange tijd dichtgetrokken is gehouden in verband met de oorlog in Irak. "De mensen praten vaak alsof we in Amerika allemaal achter de oorlog stonden, terwijl er eigenlijk maar een enkele was die dit wilde. Dat betekent dat er een agenda aanwezig was. Dat de mensen voor de gek worden gehouden. In de openingsmontage wordt er in twee minuten wat van de waarheid onthuld, maar ik ben blij dat het niet langer duurt, want het zou te angstaanjagend zijn. Als mensen zouden geloven dat onze levens niets voorstellen en dat olie het enige is waar alles om draait, zouden ze net zo goed kunnen opgeven. 'Wat? Wil je dan zeggen dat Allah en God er niets mee te maken hebben...?' Onverteerbaar", aldus Foxx.
In'The Kingdom' vindt er een aanslag plaats op Amerikanen en zou Foxx's personage Ronald Fleury eigenlijk wraak willen nemen, maar is verstandig genoeg om dit pad niet te bewandelen. Zelf heeft Foxx ook geleerd dat dit niet de juiste weg is: "Ik wil nooit wraak nemen, maar gewoon succesvol en sterk zijn in mijn leven. Natuurljk wil je meteen in de aanval gaan wanneer iemand je iets aandoet, maar dat is het slechtste wat je kunt doen." Lijkt het hem niet moeilijk om objectief te blijven, wanneer, zoals in de film, een dierbare wordt vermoord: "Je moet wel. Kijk maar hoe we deze oorlog (in Irak) hebben gekregen. George Bush vond dat hij meteen moest reageren, en dat was de verkeerde beslissing."
Foxx is dus duidelijk niet blij met Bush als president. Hij ziet veel liever de Democratische kandidaat Barack Obama het Witte Huis betrekken. Maar als het Clinton wordt, is het ook goed. Als het maar een Democraat is. Foxx vindt dat er veel meer bewustheid over het stemrecht moet komen: "Volgens mij moeten we het denkpatroon van de mensen veranderen door het belang van stemmen te onderstrepen. Mensen, jonge mensen vooral, moeten willen stemmen. Veel mensen stemmen namelijk niet, wat erg triest is als je alleen al kijkt naar wat Afrikaans-Amerikanen hebben moeten doorstaan om dat recht te bemachtigen. Dus nam ik een paar vrienden mee en vertelde ze gewoon dat ze op de Democratische partij moeten stemmen. Ze wisten amper wat het allemaal inhield, maar het is interessant om te zien wat er met ze gebeurt zodra ze dit doen. Na afloop krijg je namelijk een witte sticker, waarop staat "ik heb gestemd", en toen ik zo'n sticker op de borst van zo'n vriend plakte, zei hij ineens: "Hé, dit is niet verkeerd!".
Foxx weet uit eigen ervaring dat je niet overal op school even goed wordt onderwezen over belangrijke maatschappelijk onderwerpen. Daarom vindt hij het zo belangrijk dat hij nu, als artiest, de kinderen over bepaalde zaken kan vertellen, zo laat Foxx weten. "Er is zoveel gaande, en je moet jezelf goed met die informatie uitrusten. Ik wist niet wat "Joods" betekende tot ik naar de universiteit ging en daar mensen zag uit éénentachtig verschillende landen. Ik wist niet eens waar al die landen zich zouden moeten bevinden. Er waren toch maar vijftig staten in Amerika? Er ging een wereld voor me open.", vertelt Foxx.
Dat het zo belangrijk is om jonge mensen te bereiken en op een juiste manier te onderwijzen, blijkt volgens Foxx ook uit 'The Kingdom': "Als je de scènes bekijkt waarin ik mijn zoon in de ogen kijk, of in de ogen van de zoon van mijn gesneuvelde vriend, dan snap je dat het eigenlijk over de kinderen gaat en wat we ze meegeven.", aldus Foxx. "Want de volwassenen zijn degenen die er een zooitje van maken. De film maakt duidelijk dat we kinderen, mét of zonder woorden, heel makkelijk het verkeerde voorbeeld kunnen geven als we niet uitkijken. Het draait om de onschuld van het kind en het moment dat wie die verliezen." Die onschuld maakt Foxx regelmatig van dichtbij mee in de persoon van zijn dertienjarige dochter: "Zij is de liefde in mijn leven. Het is prachtig om haar te zien opgroeien." Zijn chemie met de kinderen in 'The Kingdom' is dus niet gespeeld. "De kinderen op de set waren geweldig, maar ik ben dan ook een echte "pappa-man". Ik vind het heerlijk om kinderen om me heen te hebben. Het is erg mooi om te zien hoe een kind de wereld beschouwt." We kunnen alleen maar hopen - samen met Jamie Foxx - dat deze wonderlijke, onbevangen blik zo lang mogelijk zijn onschuld behoudt.
Tekst: Bart Rietvink
Foto: Lodi Meijer |
