Producer Lorenzo di Bonaventura is een druk bezet man. In zijn carrière heeft hij al aan 147 films meegewerkt en iedere keer is het weer anders met bijna nooit hetzelfde takenpakket. Hij heeft onder andere 'The Matrix' ontdekt, maar produceerde ook de films 'Constantine' en 'Shooter'. Hij was verantwoordelijk voor het produceren van 'Transformers' en het vervolg 'Transformers: Revenge of the Fallen', waar hij een klein legertje journalisten over te woord staat in het Amstel Hotel.

Di Bonaventura legt uit wat precies het uitgangspunt was bij de tweede Transformers-film: "Tijdens het maken van de eerste film ontdekten we een simpel concept, namelijk "jongen krijgt auto, krijgt meisje", en een soort overgangsrite waar iedereen op een bepaalde manier mee te maken krijgen. In deze film wilden we iets nieuws inbrengen, een nieuw verhaal dat zich nu richt op het worden van een (jonge) volwassene, en op verantwoordelijkheid. Dat is de reis van Shia's personage, Sam. Hij gaat naar de universiteit en neemt zijn verantwoordelijkheid niet, waardoor er heel veel fout gaat. De Transformers zijn natuurlijk geweldige figuren, maar ze moeten in dienst staan van het menselijke verhaal, anders domineren ze te veel." "We wilden het dus simpel houden," vervolgt de producer, "en iets creëren waar je je mee kunt identificeren, en dan vervolgens proberen om 'm beter te maken dan de eerste. Bij de eerste film ben je ontzettend bang om te falen en bij de tweede ben je bang om iedereen teleur te stellen. Heel verschillend, maar in beide gevallen is het geen goed gevoel. Maar er zijn verschillende aspecten bij betrokken; het perspectief van zowel de robots als de mensen moet aan bod komen. Er zitten nu meer personages in, meer humor, meer emotie. Hopelijk."

"Hopelijk" is het juiste woord, want een vaststaand feit is het natuurlijk niet. Hoewel, als het puur gaat om "meer" dan klopt het wel. Maar "beter" wordt het daar niet vanzelf mee. Meer opgeklopt melodrama betekent niet dat de film ook echt emotioneler is of een betere band met het publiek opbouwt, en het invoegen van meer flauwe slapstickhumor betekent ook niet dat de film grappiger wordt. Maar dat er meer personages in de film zitten, valt niet te ontkennen. Waarom toch zoveel robots? Was het wellicht een eis van fabrikant Hasbro, omdat ze meer speelgoed willen verkopen? "Nee, Michael en ik zouden het nooit benaderen vanuit het oogpunt van hoeveel speelgoed er verkocht moet worden," laat di Bonaventura weten. "Als je Transformers gaat doen, kun je ervan uitgaan dat er veel merchandise zal zijn. En als we een goed verhaal zouden kunnen vertellen, zouden ze veel speelgoed verkopen, was ons idee. Maar niet andersom. Deze keer probeerden we simpelweg die robots in de film te stoppen die de fans het meest gemist hadden in de eerste film."

Een producer gaat niet alleen maar over het geld en kan allerlei taken op zich nemen, ook van creative aard. "Natuurlijk heb je hier met Spielberg en Bay te maken, twee hele creatieve mensen. Maar ik heb veel invloed tijdens de ontwikkeling van het script. Tijdens het schieten is Michael een prima generaal, al zal ik af en toe een suggestie doen. Maar in de beginfase ben ik actiever, bij het kiezen van de personages bijvoorbeeld. Ik had toen namelijk een t.v.programma gezien over piramides over de hele wereld. En hoe ze eruitzien als een buitenaards wezen of een helikopter. Ik besloot toen dat ze het fout hadden: het zijn Transformers. En zo ontstond het idee voor het bouwen van de piramide. Dus soms kun je heel veel impact hebben."

Di Bonaventura is vol lof over Michael Bay en vind het spannend om aan zijn films mee te werken. "Het is echt een adrenalinerush, en we zijn steeds op weg naar de volgende locatie of activiteit. Veel mensen vinden dat te overweldigend maar ik kick er op. Te vaak zit je tijdens een film maar een beetje te wachten, je afvragend wanneer het afkomt, maar bij Michael zit je nooit stil. Iedereen is constant in beweging. Pennsylvania, New Mexico, San Diego, Washington D.C., New York, Los Angeles, Egypte, Jordanië, Parijs..."

"Toestemming krijgen om in Egypte te filmen was overigens erg ingewikkeld," gaat di Bonaventura verder. "Er was veel bureaucratie. Eerst hadden we zes maanden onderhandeld over vergunningen - wat was gelukt - maar toen we aankwamen kon het ineens niet meer. Het was uiteindelijk een geweldige ervaring, maar we wisten niet hoe het zou zijn om met een Egyptische crew te werken. We wisten niet wat ze over Amerikanen dachten, en we hadden toen nog onze stomme president. Iedereen haatte ons, en ze hadden gelijk. Maar het was fantastisch. Toen we naar de cateringtent gingen was iedereen wel lichtelijk bezorgd over wat zouden we hier aantreffen. We zouden vast allemaal ziek worden. We reden een heuvel op en bovenop stond toen een gigantische tent, in de stijl van Arabian Nights, met van die grote rode kwasten eraan, ongelooflijk. En ze hadden overal tapijten, honderden tapijten. Het was de beste cateringtent waar we ooit in hadden gezeten. We hebben ook in Jordanië geschoten, in Petra, waar Spielberg 'Indiana Jones 3' heeft opgenomen. Wat voor ons zo geweldig was, was dat we konden schieten waar David Lean heeft geschoten. 'Lawrence of Arabia'. Voor ons, als filmmakers, was dat de heilige graal."

Als producer moet je echt een manusje van alles zijn en dit is precies wat Di Bonaventura aanspreekt in het vak. "Één van de dingen die ik zo leuk vind als producer en wat het perfect maakt, is de variatie. En als producer hoef je niet in één ding heel goed te zijn, maar moet je veel dingen redelijk goed kunnen. Elke film heeft een compleet andere dynamiek. Tijdens deze film was de nieuwe taak Egypte en Jordanië en ervoor zorgen dat iedereen veilig is. Dat we ons aan de plaatselijke gewoontes hielden, en de contacten met de pers goed verliepen. Dat was een heel nieuwe ervaring. Om ervoor te zorgen dat wanneer we weg zouden gaan, we goede gevoelens achter (ons) zouden laten. Maar een andere taak is het uitzoeken wat de sterke punten van een regisseur zijn," vertelt de producer, "en als er zwakke punten zijn, deze op je nemen. Ik ga natuurlijk niet aan Michael vertellen waar hij zijn camera moet zetten, maar bij sommige regisseurs doe ik wel eens suggesties."

Heeft een producer dan ook echt de macht om op zo'n manier zijn stempel op de film te drukken? "Zeker," gaat Di Bonaventura verder. "Vooral als de regisseur zelf niet goed weet wat hij moet doen, dan willen ze juist geholpen worden. Maar ze willen wel dat ze overkomen als de generaal. In sommige films ben ik erg betrokken geweest bij het uitdenken van de actiescènes. Ik heb dertien jaar bij Warner Bros gewerkt en heb aan heel veel films gewerkt. Ik begrijp actiefilms heel goed en heb daar goede instincten over. Sommige films hebben bijvoorbeeld temperamentvolle sterren en die moet je dan wat minder temperamentvol maken. Maar mijn favoriete onderdeel is de ontwikkeling van het script, omdat het kalm en rustig is, en ook erg zwaar. Soms word ik misselijk omdat ik denk dat het niet gaat lukken, en dat is vaak vlak voor het moment dat je de oplossing vindt. Dat is een eng gevoel. Maar tegelijkertijd opwindend."

Als belangrijkste les tijdens het maken van deze film noemt Di Bonaventura de noodzaak van het vestigen van een emotionele connectie met het publiek. "Dat is waarschijnlijk een goede les voor iedere film, want vaak proberen we cool en slim te zijn en vergeten we om een emotionele band te vestigen. Wat moeilijk was aan 'Transformers', was om de balans te houden tussen enerzijds de wensen van de fans en onszelf om meer te doen - met meer robots - en anderzijds het menselijke verhaal." Wellicht ironisch dat juist de mensen in de film ondergesneeuwd worden door de robots. Een gevaar dat Di Bonaventura nochtans wel had in geschat. "De mensen vormen het hart van het verhaal. Het gevaar is dat je de mensen vergeet tussen al die robots. Het is moeilijk om zo'n klein mensje centraal te laten staan te midden van huizenhoge metalen mannen. En daarom moet je echt met de mensen beginnen. En als we een derde doen, zullen we dat ook zeker weer doen." Een derde deel is overigens nog niet zeker, volgens Di Bonaventura. Ze willen niet zo arrogant zijn dat ze al bij voorbaat uitgaan van een financieel succes. Maar de kans is groot dat de bezoekersaantallen weer groot zullen zijn.

Tekst: Bart Rietvink

Foto: Lodi Meijer