"Hoe konden veel Duitse mensen beweren niet op de hoogte te zijn van de concentratiekampen en de afslachting van het Joodse volk tijdens de Tweede Wereldoorlog?" Dit was de vraag waar Ron Jones, geschiedenisleraar op Cubberley High School in Palo Alto, Californië, in 1967 geen antwoord op kon geven aan zijn studenten én tevens de vraag waar het allemaal mee begon. In een poging om de opkomst van het Nazisme en de blindheid van mensen te demonstreren, ging Jones over tot een experiment genaamd De Derde Golf. Onder de studenten creëerde Jones een eigen beweging, waarbij alles draaide om de kracht van groepsdiscipline. De studenten reageerden enthousiast op de hoge graad van gehoorzaamheid die de leraar van hen eiste (zoals een juiste manier van zitten en vragen beantwoorden) en het experiment, dat eigenlijk slechts één dag zou duren, verspreidde al snel over de hele school. Andersdenkenden werden verstoten, studenten bespioneerden elkaar en studenten die weigerden zich aan te sluiten, werden in elkaar geslagen. Na vijf dagen moest Ron Jones noodgedwongen het experiment afblazen; wat een simpele demonstratie van groepsdruk en groepsdiscipline moest worden, was flink uit de hand gelopen.

Het was een experiment dat haast schreeuwde om een verfilming, en die kwam er dan ook in 1981 (‘The Wave'). Na het succes van de film kwam er tevens een boek uit, gebaseerd op het script, van schrijver Todd Strasser, onder zijn pseudoniem Morton Rhue, dat inmiddels tot de klassieke jeugdromans behoort en op veel Duitse scholen zelfs verplicht leesvoer is. Enkele musicals en theaterstukken later is het, mede dankzij de gedateerdheid van ‘The Wave', hoog tijd voor een actuele versie van het toch wel tijdloze verhaal. Toegegeven, de jaren 80 zijn leuk, maar als de film, die nog vaak ter voorlichting in klaslokalen vertoond wordt, ook vandaag de dag nog tieners wil blijven imponeren, kan een wat minder gedateerde versie zeker geen kwaad!

Het resultaat is ‘Die Welle', een Duitse verfilming van het experiment. Een productie onder vrienden kan wel gezegd worden. Regisseur Dennis Gansel schreef het script samen met Peter Thorwart, terwijl Christian Becker de film produceerde. De bindende factor: samen studeerden ze ooit aan dezelfde filmschool in München, en sindsdien werkte het trio in diverse formaties samen aan kleinere producties. Becker vergaarde de filmrechten overigens niet zonder slag of stoot, een twee jaar durende speurtocht langs diverse personen en instanties ging eraan vooraf. De man achter het experiment himself, Ron Jones, was blij te zien dat juist Duitsers de rechten in handen kregen in plaats van Hollywood, en prees hun volharding het verhaal te bemachtigen. De benadering en het resultaat konden hem ook bekoren: Jones werkte zelf als raadgever mee aan de film en prees de moderne, eigentijdse aanpak van de makers van ‘Die Welle'.

Dan werpen we even een snelle blik op de trailer van ‘Die Welle': is de remake op het eerste gezicht geslaagd? Die vraag kan eigenlijk alleen maar positief beantwoord worden. In vergelijking met de jaren 80 productie doet ‘Die Welle' minder gereserveerd en braaf aan en laat het op een eigentijdse manier de grimmige realiteit van het uit de hand gelopen experiment zien. Het verhaal wordt vanuit verschillende perspectieven verteld, met aanzienlijk meer drama en geweld daar aan toegevoegd, waardoor alles veel dynamischer geworden is en de film duidelijk afstand van zijn voorganger neemt. Kortom, een waardige opvolger van ‘The Wave'. ‘Die Welle' draait vanaf 27 november in de Nederlandse bioscoop.