De Zweedse thriller ‘Millennium: Mannen die vrouwen haten' (‘Män som hatar kvinnor‘) is de verfilming van Stieg Larssons succesvolle debuutroman met dezelfde titel. Het eerste deel uit de Millennium trilogie kwam uit nadat de schrijver in november 2004 op slechts vijftigjarige leeftijd plotseling overleed aan de gevolgen van een hartinfarct. Het gigantische succes van zijn boeken heeft hij dus niet meer mee mogen maken. Het boek werd onder andere bekroond met de Glazen Sleutel, een prestigieuze prijs die wordt uitgereikt aan de beste Scandinavische misdaadroman. In Nederland is de Millennium trilogie uitgegeven door uitgeverij Signatuur (het tweede en derde deel heten respectievelijk "De vrouw die met vuur speelde" en "Gerechtigheid"). De schrijver wordt nu al gemist door zijn vele fans over de hele wereld, want het lezen van ‘Mannen die vrouwen haten' zal onherroepelijk leiden tot het willen lezen van de volgende twee delen en grote kans dat de lezer die ook binnen een paar dagen met een diepe zucht naast zich neer kan leggen. En dan? De vriendin van Stieg Larsson, Eva Gabrielsson, beweert overigens het manuscript voor het vierde boek over het duo Mikæl Blomkvist en Lisbeth Salander in haar bezit te hebben, maar zelfs als dat uitgebracht zou worden, blijft het lezerspubliek daarna met een hunkering naar meer zitten. De Nederlandse uitgever gaf in november 2007 aan, toen het tweede deel uitkwam, dat er nog nooit zoveel lezersreacties binnen waren gekomen met de vraag wanneer "De vrouw die met vuur speelde" zou verschijnen. Als er een boek is dat het woord pageturner verdient, is het dit wel. Mensen die afkerig zijn van een hype, want daarvan mag je toch wel spreken, en daarom besloten hebben de boeken links te laten liggen, zouden dit keer echt mee moeten doen, want geheid dat je zult genieten!

De twee hoofdpersonen in het boek zijn Mikæl Blomkvist en Lisbeth Salander. Als het verhaal begint kennen zij elkaar niet, maar omdat je weet dat ze uiteindelijk samen zullen gaan werken om een intrigerend raadsel op te lossen is de spanning al direct voelbaar. Hoe zullen ze bij elkaar komen? Mikæl is een journalist in hart en nieren (zoals Larsson dat ook was), daarnaast is hij uitgever van het tijdschrift Millennium (zoals Larsson uitgever van het tijdschrift Expo was, een blad dat zich bezig hield met racistische en totalitaire organisaties en hun activiteiten in Zweden). Mikæl is gescheiden en vader van een tienerdochter, die hij niet zo vaak ziet. De journalist ziet zich genoodzaakt zijn carrière even op een laag pitje te zetten, wanneer hij veroordeeld wordt voor smaad. De opdracht die hij van Henrik Vanger, een oude, maar rijke industrieel, krijgt, uit te zoeken wat er met zijn veertig jaar geleden verdwenen nichtje van zestien, Harriet, is gebeurd, komt dan bij nader inzien goed uit. Onder het mom een familiekroniek over de familie Vanger te gaan schrijven verhuist Mikæl voor een jaar, dat veelbewogen zal worden, naar Hedeby. Lisbeth Salander is een bijzondere jonge vrouw, ze is asociaal, kleedt zich gothic, heeft een enorm intelligentie en is voor officiële instanties het prototype van een probleemgeval. Haar grootste liefde is haar computer: Lisbeth is een uitmuntende hacker. Het is smullen om te lezen hoe zij haar baan bij Milton Security verkrijgt. Dankzij haar extreem goede speurneuskwaliteiten slaagt zij er al snel in het vertrouwen van haar baas te winnen en dit leidt er uiteindelijk toe dat ze Mikæl ontmoet.

"Mannen die vrouwen haten" is beslist geen eenvoudige whodunnit. Het boek heeft meerdere lagen, naast een decennialang geheim speelt ook de tegenwoordige tijd een grote rol. Het is vlot geschreven en de personages zijn uitzonderlijk goed uitgewerkt. De 560 bladzijden zijn uit voor je het weet en Larsson heeft alle eindjes aan elkaar weten te knopen. Bijzonder knappe prestatie!

Eind februari ging de verfilming in de Deense en Zweedse bioscopen in première en de film werd over het algemeen goed ontvangen. Misschien worden de verwachtingen niet helemaal waargemaakt, maar de lat is dan ook wel erg hoog gelegd door het geweldige boek. De casting is in dit geval erg belangrijk, want de personages in het boek spreken erg tot de verbeelding. Mikael Nyqvist (‘As It Is in Heaven') is in de huid van Mikæl Blomkvist gekropen. Actrice Noomi Rapace vertolkt de minstens zo belangrijke rol van Lisbeth Salander en zij krijgt veel lof voor haar prestatie. De trefzekere regie van Niels Arden Oplev is een minstens zo belangrijk onderdeel van het slagen van de prent (eerder maakte hij de in Nederland als ‘We Shall Overcome' verschenen jeugdfilm). De overige twee delen komen als tv-film uit en de regie van die films ligt in handen van Daniel Alfredson (broer van Tomas, bekend van ‘Let the Right One In'). Maar zo ver is het nog niet: eerst wachten we met spanning op de Nederlandse release van deze film!